De meeste ondernemingsadvies gaat ervan uit dat je elke werkdag ongeveer hetzelfde kunt presteren. Vroege ochtenden voor diep werk, kortere blokken na de lunch, een mooi afgeronde dag. Vijf keer per week, met af en toe een uitzondering.
Voor veel neurodivergente ondernemers werkt dat niet. Je hebt pieken die geweldig zijn en die je dezelfde week niet kunt herhalen. Je hebt dalen waarin niet veel uitkomt, maar waar je tegelijk geen permanente schade aanricht. Je hebt onverwachte kostenposten in je dag, dingen die voor anderen een onderbreking zijn en voor jou twee uur.
In dit stuk laat ik zien hoe je een werkweek bouwt die met dat patroon werkt. Niet eentje die ertegen probeert te duwen.
Ga uit van piek-tijd, niet van klok-tijd
Een gewone werkweek bestaat uit klok-tijd: van negen tot vijf, vijf dagen. Een werkweek die past bij jouw brein begint bij piek-tijd: wanneer ben jij scherp.
Voor sommigen is dat dinsdag- en donderdagochtend. Voor anderen is het maandag tot en met woensdag in blokken van anderhalf uur. Voor weer anderen drie keer per dag een uur. Het maakt niet zoveel uit welk patroon je hebt, het maakt veel uit of je het kent.
Houd een week of twee bij wanneer je het beste denkt. Niet wat de wekker zegt, maar wat je voelt aan focus. Dat zijn je pieken. Daar plan je het werk dat denken vraagt.
Plan dalen zonder schaamte
Een werkweek die rekent met pieken moet ook rekenen met dalen. Veel ondernemers proberen die weg te poetsen of er doorheen te werken. Dat lukt soms en het kost vaker dan het oplevert.
Beter: zet dalen in voor werk dat ze aankunnen. Routinematig: facturen sturen, mail beantwoorden, verzendingen klaarmaken, administratie bijwerken. Lichamelijk: wandeling, even buiten, een korte training. Saai: opruimen, archiveren. Geen geestelijk zware taken. Geen klantgesprekken.
Een week met twee pieken van vier uur en de rest dalen waarin je het lichte werk doet, levert vaak meer op dan vijf dagen gemiddelde productiviteit waar je elke avond moe van bent.
Kies een drempel
Het lastigste is starten. Een lege agenda voelt voor sommige breinen als vrijheid en voor andere als een lege fabriekshal. Voor het laatste type werkt het om een drempel te kiezen. Niet "ik ga vandaag aan dat aanbod werken", maar "ik open het bestand en lees de laatste alinea". Vaak ben je dan al binnen.
Schrijf je drempels op. Eén drempel per taak die je vaak uitstelt. Steeds zo klein dat het haast lachwekkend is. Dat is precies de bedoeling. Lachwekkend klein neemt het gewicht eraf.
Reken klantcontact apart
Een klantgesprek is voor neurotypische ondernemers een uurtje. Voor jou is het vaak meer. Niet alleen het uur zelf, maar de opstart ervoor en het herstel erna. Reken twee uur. Of drie. Je werkweek voelt dan ineens vol terwijl je een gat had in je agenda.
Beter zo'n gat hebben dan er steeds achter komen dat een dag voller was dan je dacht. Plan niet meer dan twee klantgesprekken per dag. Op piek-dagen liever één.
Buffer voor het onverwachte
Iedere week komt er iets bij wat je niet had gepland. Een mail die antwoord wil. Een huisgenoot die iets nodig heeft. Een storing in software die je gebruikt. Voor neurotypische ondernemers is dat een onderbreking van een kwartier. Voor jou kan het twee uur zijn omdat het schakelen tussen taken zwaar is.
Plan in elke werkweek een blok van een halve dag dat leeg is. Niet voor leuke dingen. Voor de onverwachte zaken die er gewoon zijn. Als ze er niet zijn, heb je een halve dag terug. Win-win.
Schrijf je week op één vel
Eén A4. Bovenkant je pieken, midden je dalen, onderkant je buffer. Daar tussen de drie tot vier dingen die deze week moeten gebeuren. Niet meer. Eén ding centraal. Aan het eind van de week kijk je terug en pas je aan.
Dat klinkt simpel. Het is ook simpel. Dat is precies waarom het werkt. Veel planningsadvies probeert je systeem na te bootsen. Maar je systeem werkte niet, anders had je het niet gezocht. Een vel met pieken en dalen werkt vaak wel.