Een groeiende groep ondernemers herkent zich in ADHD en gebruikt dat label om hun werk anders in te richten. Voor sommigen werkt dat goed. Voor anderen werkt het deels, en blijft er een rest die niet klopt. Die rest is vaak een autistische component die niet meegenomen is.
AuDHD, een combinatie van ADHD en autisme, komt vaker voor dan gedacht. Van buitenaf wordt het niet altijd herkend, omdat de twee elkaar deels maskeren. Een autistisch brein dat in de buitenwereld goed functioneert wordt vaak alleen als ADHD gezien. In coaching maakt dat verschil.
Wat ADHD-advies meestal zegt
Het meeste ADHD-advies voor ondernemers gaat over snelheid en remming. Werk in korte blokken. Begin maar gewoon. Gebruik externe deadlines. Maak gebruik van je hyperfocus. Stop met overdenken. Beweeg veel.
Voor een puur ADHD-brein werkt dat vaak goed. Voor een AuDHD-brein werkt het deels, en op andere plekken averechts. Externe deadlines kunnen demand avoidance triggeren. Korte blokken kunnen frustreren omdat je net diep zat. Beweeg veel werkt totdat overprikkeling intreedt. Stop met overdenken is niet altijd mogelijk als je een autistisch brein hebt dat juist veel verwerkt.
Hoe je AuDHD vaak herkent
Ik doe geen diagnostiek, maar in coaching zie ik patronen die vaak terugkomen bij mensen die later AuDHD blijken te hebben.
- Je hebt veel ideeën, en tegelijk een sterke voorkeur voor herhaling en voorspelbaarheid.
- Je hyperfocust, en daarna ben je sensorisch overprikkeld in plaats van dat je nog drie uur door kunt.
- Je hebt last van overgangen tussen taken. Niet alleen het starten, ook het stoppen.
- Je werkt het beste in pieken, maar je hebt strikte routines nodig om die pieken voor te bereiden.
- Standaard ADHD-tips als "begin gewoon" werken bij jou averechts.
- Sociale situaties kosten je meer dan ze zouden moeten, ook al lijken anderen het niet te merken.
- Je hebt diagnose ADHD, maar tien jaar later vraag je je af waarom een deel van het verhaal niet klopte.
Wat anders is in coaching
Een AuDHD-traject ziet er meestal anders uit dan een ADHD-traject. Drie verschillen die ik in mijn werk zie.
Eerste: meer aandacht voor structuur en voorspelbaarheid. Een AuDHD-brein wil systeem en vrijheid tegelijk. Een ADHD-coach werkt vaak in de richting van losser maken. Dat werkt voor een AuDHD-ondernemer maar half. De vrijheid moet binnen een kader, anders zakt het brein in chaos.
Tweede: meer aandacht voor sensorische kosten en masking. Bij ADHD ligt de nadruk vaak op aandacht en starten. Bij AuDHD voeg je daar overprikkeling en masking aan toe. Dat geeft een ander beeld van waar de energie heen gaat.
Derde: meer aandacht voor demand avoidance. Een ADHD-coach zegt vaak: kies een deadline en commit. Een AuDHD-brein reageert daar soms juist averechts op. We werken met andere mechanismes om in beweging te komen.
Hoe je hier verder mee komt
Als je herkent dat een deel van het ADHD-verhaal voor jou niet klopt, kan AuDHD een betere lens zijn. Diagnose is niet nodig om in coaching anders te kijken. Wat wel helpt is een paar weken bijhouden waar bij jou de zwaarte zit en welke standaard tips bij jou averechts werken. Dat is meestal genoeg om in beweging te komen.